ELEKTRONİĞİN TEMEL DERS KİTAPLARI DEĞİŞİYOR
Kaliforniya Üniversitesi’nde görevli araştırmacı Leon Chua, elektronik ve elektrik mühendisliğinin 3 temel elemanından (direnç, kapasite ve bobin) başka bir temel elemanının daha olması gerektiğini söylemiş, çalışmalarını uzun yıllar bu yönde devam ettirmiş ve bu konuda birçok makale yazmıştı. Aradan 40 yıla yakın bir süre geçtikten sonra Chua’nın iddiaları geçekleşti: Artık ismini kendisinin verdiği dördüncü eleman ‘memristör’, nano ölçekli olarak devrelerde yerini almak üzere. Memristör; kısaca hafızalı direnç olarak tarif edilebilir (memory ve resistor kelimelerinden üretilmiş). Chua, iddialarını ispatlayacak elemanı üretmek için çok çaba harcamış; ama yazdıkları -belki de nano ölçekli üretim teknikleri gelişmediğinden- matematikî akıl yürütmeler olarak kalmıştı.

Ülkemizde de iyi bilinen bir bilgisayar firmasının araştırma lâboratuvarlarındaki bir çalışmada, TiO2 (titanyumdioksit) katkılandırılarak elde edilen bir malzemenin Chua’nın iddia ettiği şekilde çalıştığı tespit edildi. Çalışmanın lideri Stanley Williams: “Elemanın davranışını fark edince, Chua’nın makalelerini defalarca okudum.” diyor.

Bazılarına göre, elektrik elektronik mühendisliğine giriş kitapları yeniden yazılacak. Bazılarına göre ise, Chua’nın getirdiği fikirler doğrudan formüle edilmese de, zaten dolaylı olarak kullanılmakta. Memristör, üzerine uygulanan gerilime göre değer alan bir direnç. Gerilim kesilip tekrar uygulandığında, gerilimin kesildiği andaki değerini hatırlayarak çalışmaya başlıyor. Bu hususiyeti ile bilgisayarda hafıza elemanı olarak farklı şekilde kullanılması bekleniyor. Memristörün beklenen şekilde kullanılmaya başlanması ile bilgisayarların açılmasını bekleme tarihe karışacak, âni gerilim kesilmelerinde dosyalar kaybolmayacak, bilgisayar kapatıldığı yerden çalışmaya başlayacak. Diğer bir hedef gerçekleşirse, Memristörler ile yapılacak bilgisayar hafızaları çok daha az güç harcayarak şimdikilerden 1.000 defa daha hızlı çalışacak.

Sızıntı dergisi